لوریس چکناواریان: تمام کوچه های کودکی ام خیابان های ۶ متری شده
هویت تهران در کماست؟
یک گفتگوی شهری با آهنگساز مشهور ایرانی که میگوید شهرها و کشورهای زیادی را دیده، اما ماندن در تهران را انتخاب کرده است.
فهيمه حسنميري: خيليها ميگويند تهران، شهر بيهويتي شده كه بايد از آن فرار كرد. بايد رفت شهرهاي كوچكتر يا بزرگتر، بايد رفت اطراف تهران يا اصلا مهاجرت كرد و در كشور ديگري ساكن شد. اما عدهاي هستند كه هنوز اين شهر را با تمام مشكلات و سختيهايش دوست دارند و حاضر نيستند رهايش كنند. لوريس چكناواريان، آهنگساز و رهبر اركستر ايراني، يكي از اين افراد است. او ميگويد نهتنها حاضر نيست شهرش را عوض كند، بلكه محلهاي را كه در آن زندگي ميكند هم تغيير نخواهد داد و تهران و خيابان محل سكونتش را از هر جاي ديگري بيشتر دوست دارد. با لوريس چكناواريان، در عمارت تاريخي سراي كاظمي در خيابان امامزاده يحيي حرف زديم، ساختماني زيبا كه اين آهنگساز ميگفت جان ميدهد براي برگزاري كنسرت موسيقي. آقاي چكناواريان، در سفرهايي كه به كشورهاي مختلف داشتهايد، پيش آمده تصميم بگيريد يكي از آن كشورها را براي زندگي انتخاب كنيد؟ نه اصلا، با اين كه به كشورهاي زيادي سفر كردهام ولي همچنان ترجيح ميدهم در همين جا زندگي كنم. لندن و نيويورك شهرهاي جالبي هستند اما با اين حال، به زندگي در آنها فكر نميكنم. من همين كشور، شهر و محلهاي را كه در آن زندگي ميكنم دوست دارم. كدام محله؟ خيابان سيتير. من از بچگي در اين محله ساكنم. عاشق اين محله، كوچهها، خيابانها و خانههايش هستم مخصوصا به خانه قوامالسلطنه، کلیساي ارامنه، پارک شهر و ... بسيار علاقمندم. آلودگي هوا، ترافيك و مشكلات ديگري كه پايتختنشينها با آن مواجهند شما را به فكر زندگي در شهر ديگري از ايران نينداخته؟ نه احساس ميكنم اين منطقه از تهران كه در آن زندگي ميكنم، هنوز شخصیت دارد و دارای هویت است. واقعا از قدم زدن دراين كوچه و خيابانها لذت ميبرم و تا جايي كه بشود، مسيرم را در اين كوچه و خيابانها پياده طي ميكنم. يعني هيچچيز شما را از تهران دور نميكند؟ تهران شهر فوق العادهای است. با اين كه براي تحصيل و كار به شهرها و كشورهاي ديگر رفتهام اما تهران هنوز انتخاب من براي زندگي است. تنها چیزی که ممکن است باعث شود من از اين شهر فرار کنم موتورسوارها هستند. اگر بشود موتورسوارهای این شهر را کنترل كرد با بقيه مشكلات ميشود كنار آمد.
نظرتان درباره شهرهاي ديگر ايران چيست؟ من اهل بروجردم و طبيعتا بروجرد را خیلی دوست دارم. از اصفهان هم خیلی خوشم میآید و جالب است كه بگويم چند هفته پیش برای اولین بار به شهر مشهد رفتم و عاشق اين شهر و مخصوصا حرم امام رضا (ع) شدم. شهر مشهد آنقدر برايم دوستداشتني بود که ميخواهم دوباره برگردم و مدتی را در آنجا بمانم.
در گشت و گذارهايتان، تهران قديم را با تهران جديد مقايسه ميكنيد؟ بله. لاله زار مرکز فرهنگ ایران بود؛ تمام سینماها آنجا بود و هنرمندان و بازیگران در آنجا تجمع میکردند، اما حالا چه بر سر اين خيابان آمده است؟ به نظرم لازم است سازمان ميراث فرهنگي و شهرداري از این میراث و مناطق مشابه آن نگهداری کنند. با نگهداري درست اين مناطق حتي ميتوان به آنها كاربري مجدد داد و مخصوصا فكر ميكنم اجرای موسیقی زنده در بناهای تاریخی براي مخاطبان بسيار اثرگذار و جالب است. اما متاسفانه ميبينيم که در برخی موارد، آثار فرهنگی ارزشمند ما رو به خرابی و نابودی است. تمام باغهایی که من در دوران کودکی در آنها بازی میکردم به خیابانهای 6 متری تبدیل شده و نميدانم اگر زلزلهای بیايد مردم چطور قرار است از خطر نجات پيدا كنند.
نظرتان درباره برج ميلاد و برج آزادي چيست؟ برج ميلاد، برج خوب و زيبايي است. بارها براي كنسرت به برج ميلاد رفتهام و به نظرم امكانات خوبي دارد. سوم مرداد هم قرار است تراژدی خسرو و شیرین را در برج میلاد اجرا کنم؛ با اين حال، برج آزادی را نماد تهران ميدانم.
آهنگي اختصاصي براي تهران ساختهايد؟ اتفاقا چند بار ساخت آهنگ درباره تهران را سفارش دادهاند ولی فکر میکنم نوشتن موسیقی درباره تهران کار بسيار سختی است. تهران الان یک شهر زنده است، شهری است که هر ثانیه در آن اتفاقات عجیبی میافتد، شهري است كه در هر گوشه آن همزمان اتفاقات تلخ و شيرين رخ ميدهد و باید اثری جامعه درباره اين شهر نوشته شود؛ اثري كه از تولد تا مرگ را در بر داشته باشد. در ساخت موسيقي، از تهران و اتفاقاتش الهام ميگيريد؟ بسيار. پارکهای زیبایی هست كه در آنها ميتوان از طبيعت و دنياي اطرافمان الهام بگيريم. برای من پارک شهر در تهران منبع الهام موسیقی است و ايدههاي زيادي در آنجا به ذهنم خطور كرده است. شايد یکی از دلایل مهم آن حس نوستالژی است که من نسبت به این پارک دارم و برايم يادآور روزهاي تلخ و شيرين کودکی است.
شرق پل حافظ در خیابان نادری (جمهوری فعلی) واقع شدهاست و هتلی بر روی آن قرار دارد. در سال ۱۳۰۶ مهاجر ارمنی با نام خاچیک مادیکیانس این کافه را دایر کرد. این کافه سالها پاتوق شاعران، نویسندگان و روشنفکران بودهاست. در معرفینامهای از این کافه که امروزه در کنار در ورودی آن قرار داده شده آمدهاست که غذاهای فرنگی مانند بیف استروگانف و بیفتک و همچنین کافه گلاسه، شاتو بریان، بستنیهای فرنگی، قهوه ترک و فرانسه برای اولین بار در این کافه به ایرانیان عرضه شد. مادیکیانس، درست ۸۴ سال پیش هتلی بنا کرد که امروز، کافه آن، کلیشهایترین نوستالوژی پاتوق نشینهای شهر تهران است (منبع: 
د که نشان می داد در اواخر دوره قاجار ایالت «عربستان و لرستان و بروجرد» وجود داشته است 
